اخرین خبر
هشدار وزارت جهاد کشاورزی درباره ظرفیت مازاد تولید تخم‌مرغ؛ توان تولید کشور دو برابر نیاز داخلی است
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی با هشدار نسبت به افزایش ظرفیت تولید تخم‌مرغ فراتر از نیاز بازار داخلی، اعلام کرد: ظرفیت تولید این صنعت به بیش از ۲.۵ میلیون تن رسیده، در حالی که نیاز سالانه کشور حدود یک میلیون و ۲۷۰ هزار تن است؛ شرایطی که بدون توسعه صنایع فرآوری، مدیریت تولید و ایجاد بازارهای صادراتی پایدار، می‌تواند سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده در این صنعت را با مخاطره مواجه کند.
به گزارش کشاورزپلاس، فرجی، مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی، در مراسم گرامیداشت روز جهانی تخم‌مرغ، با اشاره به چالش‌های ساختاری صنعت مرغ تخمگذار، از افزایش ظرفیت‌های تولید، محدودیت‌های صادراتی، پیامدهای حذف ارز ترجیحی نهاده‌های دامی و ضرورت توسعه صنایع تبدیلی به‌عنوان مهم‌ترین مسائل پیش‌روی این صنعت یاد کرد.
وی با قدردانی از تلاش تولیدکنندگان در عبور از شرایط دشوار اقتصادی و بحران‌های اخیر کشور اظهار کرد: صنعت مرغ تخمگذار در سال‌های گذشته با چالش‌های متعددی از جمله جنگ، حذف ارز ترجیحی و نوسانات شدید اقتصادی مواجه بوده، اما تولیدکنندگان با وجود تمام این مشکلات، فعالیت خود را ادامه داده و تأمین تخم‌مرغ موردنیاز مردم را متوقف نکرده‌اند.
ظرفیت تولید ۲.۵ میلیون تن تخم‌مرغ در برابر نیاز ۱.۲۷ میلیون تنی کشور
فرجی با اشاره به توسعه ظرفیت‌های تولید در حلقه‌های مختلف زنجیره مرغ تخمگذار گفت: با در نظر گرفتن ظرفیت واحدهای اجداد، مادر، پولت و مرغ تخمگذار تجاری، توان بالقوه تولید تخم‌مرغ کشور به بیش از دو میلیون و ۵۰۰ هزار تن رسیده است.
وی افزود: این در حالی است که نیاز سالانه کشور براساس برنامه‌های تولید و مصرف، حدود یک میلیون و ۲۶۷ هزار تا یک میلیون و ۲۷۰ هزار تن برآورد می‌شود و این فاصله قابل‌توجه میان ظرفیت تولید و نیاز بازار، ضرورت بازنگری در سیاست‌های توسعه صنعت را نشان می‌دهد.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی تأکید کرد: افزایش ظرفیت تولید بدون توجه به تقاضای واقعی بازار، توسعه صنایع فرآوری و ایجاد بازارهای صادراتی پایدار می‌تواند موجب تشدید رقابت در بازار داخلی، کاهش سودآوری و تهدید سرمایه‌های تولیدکنندگان شود.
به گفته وی، صنعت مرغ تخمگذار برای جلوگیری از تعارض منافع میان حلقه‌های مختلف زنجیره، نیازمند تصمیم‌گیری‌های اقتصادی دقیق و مبتنی بر خرد جمعی است.
قانون تسهیل صدور مجوزها، مدیریت ظرفیت تولید را دشوار کرد
فرجی یکی از عوامل افزایش ظرفیت‌های تولید را تغییر سازوکار صدور مجوزهای کسب‌وکار عنوان کرد و گفت: تا سال ۱۴۰۱ امکان اعمال برخی محدودیت‌ها در صدور مجوزهای تأسیس واحدهای جدید با هدف مدیریت ظرفیت صنعت وجود داشت، اما پس از اجرای قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار، اختیارات دستگاه‌های متولی برای اعمال این محدودیت‌ها به‌شدت کاهش یافت.
وی افزود: در نتیجه این شرایط، علاوه بر ظرفیت واحدهای دارای پروانه بهره‌برداری، تعداد قابل‌توجهی از طرح‌های جدید نیز در مراحل مختلف احداث و بهره‌برداری قرار گرفته‌اند.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی توضیح داد: برخی از این واحدها تا ۹۹ درصد پیشرفت داشته و حتی جوجه‌ریزی یا تولید را آغاز کرده‌اند و صرفاً در انتظار صدور پروانه بهره‌برداری هستند.
فرجی تأکید کرد: توسعه ظرفیت تولید بدون توجه به ملاحظات اقتصادی و نیاز واقعی بازار، در نهایت می‌تواند به زیان تمام فعالان زنجیره تمام شود.
حذف ارز ترجیحی، مزیت صادراتی تخم‌مرغ ایران را کاهش داد
وی در بخش دیگری از سخنان خود به پیامدهای حذف ارز ترجیحی نهاده‌های دامی اشاره کرد و گفت: اجرای این سیاست، ساختار هزینه‌های تولید و فضای کسب‌وکار صنعت مرغ تخمگذار را به‌طور اساسی تغییر داده است.
فرجی اظهار کرد: قرار بود منابع حاصل از حذف ارز ترجیحی در قالب سازوکارهایی مانند کالابرگ به بخش مصرف منتقل شود، اما منابع به شکلی که انتظار می‌رفت به بخش تولید و مصرف نرسید و این موضوع فشار مضاعفی بر تولیدکنندگان وارد کرد.
وی افزود: در گذشته تخم‌مرغ ایران از مزیت رقابتی بیشتری در بازارهای صادراتی برخوردار بود، اما پس از تغییر سیاست‌های ارزی و افزایش هزینه‌های تولید، این مزیت تا حد زیادی کاهش یافته است.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی تصریح کرد: صادرات تخم‌مرغ در شرایط کنونی با دشواری فراوان انجام می‌شود و تداوم حضور در بازارهای خارجی، نیازمند افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌های تولید و توسعه محصولات دارای ارزش افزوده بالاتر است.
کاهش ۱۲ میلیون قطعه‌ای جوجه‌ریزی پس از حذف ارز ترجیحی
فرجی با اشاره به آثار شرایط اقتصادی و تحولات اخیر بر برنامه جوجه‌ریزی کشور اعلام کرد: در ماه‌های خرداد، تیر و مرداد سال گذشته، به دلیل شرایط ایجادشده، میزان جوجه‌ریزی حدود چهار میلیون و ۵۰۰ هزار قطعه کمتر از برنامه پیش‌بینی‌شده بود.
وی ادامه داد: همچنین در فاصله دی‌ماه تا خردادماه و در پی تغییر شرایط اقتصادی ناشی از حذف ارز ترجیحی، حدود ۱۲ میلیون قطعه کاهش جوجه‌ریزی نسبت به برنامه رخ داده است.
فرجی تأکید کرد: این تغییرات نشان می‌دهد برنامه‌ریزی برای تولید باید به‌گونه‌ای انجام شود که ضمن حفظ سرمایه‌های زیستی و گله‌های مولد کشور، تأمین تخم‌مرغ موردنیاز بازار در تمام طول سال با اختلال مواجه نشود.
وی همچنین با اشاره به محدودیت‌های تأمین گله‌های مولد اظهار کرد: از آبان‌ماه سال گذشته امکان واردات گله‌های اجداد و مادر فراهم نشده و صنعت ناچار است با ظرفیت گله‌های موجود، نیازهای تولیدی خود را مدیریت کند.
صادرات ۱۳۴۵ تن تخم‌مرغ از سهمیه ۳۵۰۰ تنی
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی درباره آخرین وضعیت صادرات تخم‌مرغ گفت: براساس سازوکار فعلی، تولیدکنندگان می‌توانند از طریق معاونت بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان‌ها، درخواست استفاده از سهمیه صادراتی خود را ارائه کنند.
وی افزود: سهمیه‌های صادراتی با توجه به ظرفیت و توان تولید واحدها، پیش‌بینی نیاز بازار داخلی و ضرورت حفظ تعادل عرضه و تقاضا تعیین می‌شود.
فرجی اعلام کرد: در روزهای ۲۷ و ۲۸ شهریورماه، مجموعاً سه هزار و ۵۰۰ تن سهمیه صادرات تخم‌مرغ به تولیدکنندگان اختصاص یافت که براساس آخرین آمار دریافت‌شده تا صبح روز برگزاری مراسم، یک هزار و ۳۴۵ تن از این میزان صادر شده است.
وی توضیح داد: تولیدکنندگان برای استفاده از باقی‌مانده سهمیه اختصاص‌یافته تا پایان مهرماه فرصت دارند و پس از جمع‌بندی درخواست‌های جدید استان‌ها، سهمیه‌های صادراتی بعدی نیز تعیین خواهد شد.
ضرورت احداث صنایع فرآوری برای جلوگیری از بحران مازاد تولید
فرجی با اشاره به محدودیت‌های صادرات و نگهداری تخم‌مرغ خام اظهار کرد: تخم‌مرغ به دلیل ویژگی‌های نگهداری و حمل‌ونقل، محصول مناسبی برای صادرات به بازارهای دوردست به شکل خام نیست و صنعت باید به سمت تولید فرآورده‌هایی با ماندگاری بیشتر حرکت کند.
وی افزود: تولید محصولاتی مانند پودر تخم‌مرغ و تخم‌مرغ مایع پاستوریزه می‌تواند امکان نگهداری طولانی‌تر محصول، مدیریت بهتر مازاد تولید و دسترسی به بازارهای صادراتی جدید را فراهم کند.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی با یادآوری شرایط بازار در سال گذشته گفت: در مقطعی برای جلوگیری از افت شدید قیمت‌ها و متعادل‌سازی بازار، شرکت پشتیبانی امور دام نزدیک به ۱۰ هزار و ۷۰۰ تن تخم‌مرغ خریداری کرد و اتحادیه مرغداران میهن نیز تقریباً به همین میزان خرید انجام داد.
وی افزود: در همان مقطع، برای استفاده از ظرفیت واحدهای فرآوری موجود در کشور تلاش‌های گسترده‌ای صورت گرفت و حتی واحدهایی که چندین سال غیرفعال بودند، برای راه‌اندازی مجدد مورد بررسی قرار گرفتند.
فرجی تأکید کرد: این تجربه نشان داد که توسعه صنایع تبدیلی و فرآوری دیگر یک انتخاب نیست، بلکه به یکی از الزامات اساسی حفظ پایداری صنعت مرغ تخمگذار تبدیل شده است.
حمایت وزارت جهاد کشاورزی از پروژه شهر تخم‌مرغ
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به پروژه «شهر تخم‌مرغ» که از سوی انجمن مرغ تخمگذار میهن در حال پیگیری است، این طرح را پاسخی به یکی از نیازهای اساسی صنعت دانست.
وی گفت: ایجاد زیرساخت‌های فرآوری، بسته‌بندی و نگهداری تخم‌مرغ از جمله ضرورت‌هایی است که صنعت برای مدیریت ظرفیت‌های موجود و توسعه صادرات به آن نیاز دارد.
فرجی با اشاره به تلاش‌های چندساله برای شکل‌گیری چنین ساختارهایی افزود: در گذشته برخی محدودیت‌های قانونی مانع اجرای طرح‌های موردنظر در قالب ساختارهای پیش‌بینی‌شده بود، اما فعالان صنعت با انتخاب سازوکار شرکتی، مسیر اجرای این پروژه را دنبال کرده‌اند.
وی اظهار امیدواری کرد که توسعه این زیرساخت‌ها بتواند ضمن کمک به تنظیم بازار داخلی، زمینه افزایش ارزش افزوده و صادرات محصولات فرآوری‌شده را فراهم کند.
تصمیمات سخت اقتصادی برای حفاظت از سرمایه مرغداران ضروری است
فرجی در ادامه سخنان خود تأکید کرد: قوانین اقتصادی با تعارف و ملاحظات غیرکارشناسی سازگار نیستند و صنعت مرغ تخمگذار برای عبور از شرایط فعلی نیازمند تصمیمات مدیریتی جدی و بعضاً سختگیرانه است.
وی افزود: با توجه به حجم سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده، باید سیاست‌هایی اتخاذ شود که ضمن حفاظت از سرمایه تولیدکنندگان، موجب افزایش بهره‌وری و استفاده بهینه از ظرفیت‌های ایجادشده شود.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی تصریح کرد: تجربه پیشکسوتان صنعت در کنار جسارت و توانمندی نسل جدید تولیدکنندگان می‌تواند زمینه تدوین نقشه راهی جامع برای آینده صنعت مرغ تخمگذار کشور را فراهم کند.
وی سه محور حفاظت از سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده، ارتقای بهره‌وری و توسعه بازارهای صادراتی را از اولویت‌های اصلی آینده این صنعت برشمرد.
آمادگی دولت برای تدوین نقشه راه مشترک با تشکل‌های صنعت تخم‌مرغ
فرجی در پایان با اعلام آمادگی دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی برای دریافت پیشنهادهای تشکل‌های صنفی و فعالان تولید گفت: اتحادیه مرغداران میهن، تشکل‌های استانی و معاونت‌های بهبود تولیدات دامی می‌توانند پیشنهادهای خود را برای اصلاح رویه‌ها و رفع مشکلات صنعت ارائه کنند.
وی افزود: موضوعاتی که در حوزه اختیارات تشکل‌ها قرار دارد باید از سوی آنان دنبال شود و مسائل مرتبط با وظایف دولت نیز در وزارت جهاد کشاورزی بررسی و پیگیری خواهد شد.
مدیرکل دفتر امور طیور وزارت جهاد کشاورزی تأکید کرد: هدف نهایی، تدوین نقشه راهی مشترک و به دور از تعارض منافع برای تمامی حلقه‌های زنجیره تولید، از واحدهای کوچک و متوسط تا بنگاه‌های بزرگ است؛ نقشه راهی که بتواند ضمن حفظ سرمایه‌های موجود، بهره‌وری اقتصادی و پایداری تولید تخم‌مرغ در کشور را افزایش دهد.
دیدگاه تان را بنویسید